Kwasy omega 9

ziarna słonecznika jako źródło kwasów omega 9

Kwasy omega 9 to często zapominana rodzina kwasów jednonienasyconych – MUFA (ich wiązanie podwójne znajduje się przy 9 atomie węgla łańcucha cząsteczki), której głównym przedstawicielem jest kwas oleinowy.

Rola w organizmie kwasów omega 9

Jako jedyne kwasy nienasycone mogą być syntetyzowane w organizmie. Dzieje się tak dzięki enzymowi, który przy odpowiedniej podaży omega 3 i omega 6 jest w  stanie wytworzyć z nich omega 9. Dlatego kwasy omega 9 nie są zaliczane do niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych. Jednak wcale nie oznacza to, że wpływ tych kwasów na zdrowie i funkcjonowanie organizmu jest marginalny!

Ich rola w utrzymaniu funkcji błon komórkowych jest odwrotna niż omega 3 i 6. Kwasy omega 9 zmniejszają przepuszczalność błon, dzięki czemu zapewniona zostaje ich płynność. Odpowiedni stosunek omega 6 i omega 3 do omega 9 pozwala zatem na optymalny przepływ cząsteczek z i do komórek.

Ponadto zmniejszają poziom cholesterolu LDL, a zwiększają HDL, dzięki czemu pomagają w profilaktyce rozwoju chorób układu krwionośnego i ich następstw m.in. udaru i zawału.

Suplementacja kwasami omega 9 może poprawiać terapię immunologiczną pacjentów po transplantacji (bardzo obiecujące wyniki badań na zwierzętach już pod koniec lat 90).

Jako nienasycone kwasy tłuszczowe, kwasy omega 9 mogą zwiększać podstawową przemianę materii a nawet chęć wykonywania ćwiczeń fizycznych! W tym samym czasie stwierdzono poprawę nastroju osób, które zastąpiły w swojej diecie nasycone kwasy tłuszczowe tymi nienasyconymi (w tym omega 9).

Pomagają także w walce z otyłością brzuszną, chociaż dokładny mechanizm wpływu MUFA nie jest znany.

Podwójny agent

Kwas erukowy, jako przedstawiciel kwasów omega 9, jest niejako podwójnym agentem. Jego spożycie może bowiem przynieść zarówno szkodliwe jak i pozytywne skutki zdrowotne. Toksyczny charakter kwasu erukowego, który powoduje m.in. stłuszczenie narządów spowodował, że od lat dostępny w sklepach olej rzepakowy jest go niemal pozbawiony. Jednak z drugiej strony kwas erukowy jest nadzieją dla osób cierpiących na schorzenia demencyjne, w tym chorobę Alzheimera. Po jego suplementacji u takich pacjentów poprawiły się zdolności poznawcze oraz pamięć.

Kwasy omega 9 – objawy niedoborów oraz nadmiarów

Ze względu na endogenną syntezę kwasów omega 9 w organizmie dość rzadko dochodzi do ich niedoborów. Jednak jeśli poziom ten jest niewystarczający może doprowadzić to do obniżenia odporności organizmu, rozwoju stanów zapalnych oraz zaburzeń lipidowych. Obniżenie nastroju, rozdrażnienie oraz brak siły także mogą sugerować zbyt niskie spożycie kwasów omega 9 lub omega 3 i 6 (substraty do produkcji omega 9).

Jeśli chodzi o nadmiar MUFA to istnieją przesłanki mówiące o jego możliwym wpływie na rozwój raka piersi (z jednoczesnym dużym spożyciem omega 6).

Najlepsze źródła pokarmowe

Kwasy tłuszczowe omega 9 znajduję się przede wszystkim w produktach roślinnych. Do najbogatszych ich źródeł należą:

  • olej rzepakowy
  • awokado
  • orzechy, zwłaszcza makadamia i laskowe
  • masło migdałowe
  • pestki i olej słonecznika
  • oliwa z oliwek
orzechy jako źródło kwasów omega 9
Orzechy jako źródło kwasów omega 9

Łatwo zauważyć, że produkty te to także skarbnica kwasów omega 3. W ten sposób natura chroni przed ewentualnymi szkodliwymi działaniami MUFA (omega 3  „niwelują” antyzdrowotne aspekty omega 9).

Blibliografia:

  • Valente J.F. I wsp.: Enhancement of transplant graft survival through nutritional immunomodulation with omega-9 fatty acid dietary supplement therapy. Novartis Nutrition Ag 1998
  • Lawrence Kien C., i wsp.: Substituting dietary monounsaturated fat for saturated fat is associated with increased daily physical activity and resting energy expenditure and with changes in mood. American Journal of Clinical Nutrition 2013, 97: 689-697
  • Kim E. : The memory-enhancing effect of erucic acid on scopolamine-induced cognitive impairment in mice. Pharmacol Biochem Behav. 2016, 142:85-90
Jak Ci się podobało?
Ale super!
0
Fajnie
0
Jest OK
0
Nic nadzwyczajnego
0
Nuda
0
Przewiń do góry