Mikroelementy – fluor

fluor - czarna herbata jako jego dobre źródło

Czym jest fluor

Fluor (F) jest jednym z najbardziej rozpowszechnionych w przyrodzie pierwiastków. Powszechnie uważa się, że fluor znany jest ze swojego dobroczynnego działania na zęby. Z drugiej jednak doprowadza do fluorozy szkieletu i zębów, a także uznawany jest za silną neurotoksynę. Wydaje się także mówienie o potrzebie fluoru w kontekście dbania o uzębienie to wynik działań marketingowych firm kosmetycznych i farmaceutycznych.

Oficjalnie twierdzi się, że zapotrzebowanie na fluor u osób dorosłych utrzymuje się na poziomie 3 mg na dobę u kobiet i 4 mg na dobę u mężczyzn.

Funkcje fluoru

Fluor występuje w niemal całym organizmie, spotkać go można zarówno w tkankach, jak i w płynach ustrojowych. Jego największe ilości znajdują się jednak w kościach i w zębach.

Fluor:

  • inaktywuje fosfatazy (enzymy),
  • umożliwia prawidłowy rozwój uzębienia,
  • buduje kości i zęby (wspólnie z wapniem),
  • chroni organizm przed drobnoustrojami,
  • wpływa na gospodarkę takich pierwiastków jak magnez, wapńfosfor,
  • usprawnia wchłanianie żelaza.

Niedobór fluoru

Gdy w organizmie brakuje fluoru, cierpią szczególnie kości i zęby. Tkanka kostna staje się bowiem krucha, szkliwo obumiera. Zęby stają się nadwrażliwe na działanie temperatury, powstają ubytki szkliwa i próchnica. Tyle tylko, że pierwiastek ten występuje dość powszechnie – w wodzie butelkowanej (niskozmineralizowane i średniozmineralizowane), w wodzie wodociągowej. Zawartość fluoru w wodzie może wynosić nawet 20 mg/l. Ponadto fluor znajdziemy także w zanieczyszczonym powietrzu (wchłaniany do układu oddechowego), w herbacie (czarnej i zielonej), w warzywach i owocach (szczególnie jeżeli rosły na glebie zanieczyszczonej fluorem), w pastach i płukankach do zębów, w niektórych niciach stomatologicznych, w materiałach dentystycznych używanych do wypełniania zębów. Stąd należy mieć świadomość, że prowadząc normalny tryb życia niedobór fluoru nam nie grozi. Za te jego nadmiar jest powszechny.

Fluor – nadmiar

Warto pochylić się nad badaniami dotyczącymi szkodliwości fluoru. Poniżej przytaczamy niektóre z nich:

  1. Badania  przeprowadzone przez Harvard School of Dental Health nad cytotoksycznością fluoru wskazują,  że chłopcy, którzy w wieku od 5 do 10 lat byli narażeni na nadmiar fluorków mają zwiększone ryzyko zachorowania w wieku od 10 do 19 lat na kostniakomięsaka (złośliwego nowotworu kości).
  2. Już w 1981 r. badania przeprowadzone w Japońskiej Akademii Dentystycznej Kanagawa dowodziły, że fluorki  zaburzają wytwarzanie kolagenu oraz powodują jego rozpad przyczyniając się do powstawania, osteoporozy, raka kości, łamliwość kości, zębów, oraz zaburzeń struktury tkanki łącznej.
  3. Badania prowadzone w 2004 r. we Francji w rejonie Grandjean nad pracownikami narażonymi na działanie fluorków dowiodło możliwego związku pomiędzy ekspozycją fluoru w powietrzu a rakiem pęcherza moczowego i płuc.
  4. Na negatywne skutki fluoryzacji zębów wskazywano w Belgii w 2002 r.  – mówiono o tym, że  fluor może też mieć negatywne oddziaływanie na układ nerwowy, układ immunologiczny, powodować stałe zmęczenie, niski współczynnik inteligencji, ospałość i depresje.
  5. W 2006 roku w Akademii Medycznej w Szczecinie udowodniono związek pomiędzy spożyciem fluorków a uszkodzeniem narządów rozrodczych, przedwczesnym starzeniem, bezpłodnością, zwiększonym odsetkiem poronień i toksycznością dla rozwijającego się płodu. W innych badaniach wskazano na fakt, że fluor zwiększa przyswajanie aluminium (jednego z najbardziej szkodliwych metali) oraz ułatwia transport tego szkodliwego pierwiastka przez barierę krew-mózg. Natomiast kompleksy glinowo-fluorkowe cechują się wysoką cytotoksycznością oraz uszkadzają struktury mózgu.
  6. Badania prowadzone na zwierzętach dowodzą związku fluoru z niewydolnością nerek, zmianami martwiczymi  w wątrobie, cukrzycy, zaburzeniami wydzielania hormonów tarczycy, zmianami neurodegeneracyjnymi w móżdżku, hipokampie i korze mózgu.
  7. Czasopismo medyczne „The Lancet” w latach 2013 i 2014 porównało fluor do takich neurotoksyn jak rtęć, arsen, toluen i ołów i postawiło pomiędzy nimi znak równości. Z artykułów dowiadujemy się, że fluor jest szczególnie niebezpieczny dla dzieci, gdyż trwale uszkadza rozwijający się mózg. Odpowiada za zaburzenia neurologiczne, autyzm, dysleksję, nadpobudliwość psychoruchową, otępienie i zaburzenia poznawcze. Raport wskazuje na statystyki, z których wynika, że dzieci mieszkające w rejonach z wodą bogatą we fluorki mają „znacząco niższy” wynik IQ niż dzieci żyjące na obszarach o niskiej zawartości fluoru w ich zasoby wody.

Ponadto nadmiar fluoru wiąże się z:

  • fluorozą zębów (kredowobiałe lub brązowe przebarwienia na zębach skutkujące uszkodzeniem szkliwa),
  • fluorozą szkieletową (zmiany w budowie kości doprowadzające do ich osłabienia, deformacji, ograniczenia ruchomości, bólu mięśniowo-stawowego),
  • zahamowaniem aktywności enzymów,
  • przyspieszeniem procesu starzenia.

Jak się chronić przed fluorem?

Nie uda się zupełnie wykluczyć spożycia fluoru. Jest go zbyt dużo w naszym otoczeniu. Ale możemy go sobie nie dokładać na własne życzenie w ramach naszych decyzji zakupowych. Przede wszystkim należy używać wyłącznie past do zębów bez fluoru. Są one w zasadzie dostępne nawet w supermarketach. Jeśli pojawi się problem z ich dostaniem można sprawdzić w sklepach internetowych z zdrową żywnością i ekologiczną chemią i kosmetykami. Ich koszt jest porównywalne z ceną past z fluorem. Można także znaleźć przepisy na zrobienie pasty do zębów z naturalnych składników w domu. Taka pasta będzie równie dobra.

Po drugie należy odmawiać zgody na fluoryzację zębów przez dzieci w szkołach. Wystarczy napisać proste oświadczenie, przekazać je pielęgniarce lub wychowawcy i nie wyposażać dziecka w szczoteczkę do zębów do szkoły.

Żeby była jasność – zęby czyścić należy min. 2 razy dziennie, ale trzeba to robić z głową. 😛

Po trzecie zadbać o wodę – w miarę możliwości należy wyposażyć dom w filtry pozwalające odfiltrować fluor – choć to już spora inwestycja. A jeśli kupujemy wody butelkowane to sprawdzajmy ich skład i wybierajmy te bez fluorków.

Po czwarte kupować herbaty czarne i zielone dobrej jakości ze sprawdzonego źródła.

Pasta do zębów jako źródło "pokarmowe" fluoru.
Pasta do zębów jako źródło „pokarmowe” fluoru.

 

Zawartość fluoru w wybranych produktach (w µg na 100 g produktu):

ProduktFluor
czarna herbata373
chleb żytni51
cheddar35
szynka wieprzowa20
płatki kukurydziane17
jogurt truskawkowy9

Bibliografia:

https://www.medicanatura.pl/single-post/2017/11/16

Tablice biologiczne, Wydawnictwo Adamantan, 1994-2004, s. 15

Paul Pitchford, Odżywianie dla zdrowia – tradycje wschodnie i nowoczesna wiedza o żywieniu. Galaktyka 2008, 2009, 2010, s. 159

Małgorzata H.-J. Sikorska-Jaroszyńska, Fluor – pierwiastek, który zrewolucjonizował stomatologię. Medycyna w praktyce, czerwiec, 2010 r.

Urszula Kaczmarek, Mechanizmy kariostatyczne fluoru. Czas. Stomat., LVIII, 6, 2005

Anna Stogiera, Jadwiga Buczkowska-Radlińska, Antopogeniczna źródła fluoru – wpływ na otaczające środowisko i stan zdrowia człowieka – przegląd piśmiennictwa. Dental Forum, XLII, 2, 2014

http://www.poradnikzdrowie.pl/zdrowie/zeby/dlaczego-nadmiar-fluoru-szkodzi_38111.html (19.07.2016 r.)

https://zasadyzywienia.pl/fluor.html (19.07.2016 r.)

http://dieta.mp.pl/zasady/74856,fluor (19.07.2016 r.)

Water Fluoridation Status in OECD Nations

Bucher, et. al., Results and conclusions of the National Toxicology Program’s rodent carcinogenicity studies with sodium fluoride, Int J Cancer, 1991 Jul 9;48(5):733-7.

Cohn, Perry D. Ph.D. An Epidemiological Report on Drinking Water Fluoridation and Osteosarcoma in Young Males New Jersey Department of Health, Environmental Health Service, Trenton NJ November 8, 1992

J. C. Robins and J. L. Ambrus, “Studies on Osteoporosis IX. Effect of Fluoride on Steroid Induced Osteoporosis,” Research Communications in Chemical Pathology and Pharmacology, Volume 37, No. 3, pp. 453-461 (1982)

Diesendorf M. Tooth Decay not related to fluoride intake from water Nature Vol. 322 10 July 1986

Freni SC, Journal of Toxicology and Environmental Health, 42:109-121, 1994

Association of vascular fluoride uptake with vascular calcification and coronary artery disease

Jak Ci się podobało?
Ale super!
0
Fajnie
0
Jest OK
0
Nic nadzwyczajnego
0
Nuda
0
Przewiń do góry