sobota , 23 Wrzesień 2017
Home / Składniki odżywcze / Węglowodany / β-glukan – dobry cukier

β-glukan – dobry cukier

β-glukan (beta-glukan) jest polisacharydem należącym do frakcji rozpuszczalnej błonnika pokarmowego. Ponieważ posiada potwierdzony pozytywny wpływ na zdrowie człowieka zaliczany jest do składników żywności funkcjonalnej. Wśród podstawowych źródeł beta-glukanów wymienia się przede wszystkim zboża, głównie owies oraz jęczmień, a także grzyby, drożdże, bakterie i algi. Koncentracja β-glukanów jest różna w zależności od źródła. Najwięcej tych związków w stosunku do suchej masy znajduje się w ziarnach owsa. Beta-glukany znaleźć można także w aptece. Gdzie występują przede wszystkim pod postacią różnorodnych kapsułek, saszetek, tabletek do ssania czy syropów.

beta-glukan - algi morskie jako źródło beta-glukanów
Algi morskie – źródło beta-glukanów.

 

drożdże - źródlo beta-glukanów
Drożdże jako źródło beta-glukanów.
Fot. ella/flickr

Beta-glukan właściwości

Do podstawowych korzyści wynikających ze spożywania beta-glukanów zalicza się obniżanie stężenia cholesterolu – polisacharydy te posiadają zdolność obniżania stężenia triglicerydów i frakcji cholesterolu LDL. A także redukcję stężenia cukru we krwi, profilaktykę otyłości, wzmacnianie odporności oraz regulację pracy jelit. Beta-glukanom przypisuje się również działanie lecznicze w stosunku do stanów zapalnych błony śluzowej przewodu pokarmowego.  Związek ten posiada także działanie probiotyczne, w związku z czym pozytywnie wpływa na rozwój mikroflory jelitowej i zapobiega powstawaniu chorób jelita grubego. Dodatek β-glukanów do diety obniża zarówno ciśnienie skurczowe, jak i rozkurczowe krwi. Przede wszystkim u osób z otyłością i nadciśnieniem. β-glukany biorą udział w procesach naprawczych, metabolicznych oraz detoksykujących. Wywierają pozytywny wpływ na kondycję organizmu poprzez zapobieganie rozwojowi stanów patologicznych. Beta-glukany ułatwiają gojenie się i zabliźnianie ran powstałych po oparzeniach, a także zmniejszają ból. W żołądku oraz w jelicie cienkim β-glukany wytwarzają ochronną warstwę, która opóźnia hydrolizę skrobi oraz wchłanianie glukozy. Związki te posiadają działanie ochronne w zaburzeniach żołądkowo-jelitowych, a także ograniczają odczuwanie łaknienia. Natomiast powstający w jelitach śluz działa ochronnie w stosunku do infekcji bakteryjnych i podrażnień. Beta-glukany mogą być wykorzystywane w przemyśle farmaceutycznym, kosmetycznym oraz w postaci suplementów diety.

Wykorzystanie w przemyśle spożywczym

Polisacharydy te mają także szerokie zastosowanie w technologii przemysłu spożywczego. Silnie wiążą wodę, więc dzięki dodaniu ich do produktów spożywczych można kontrolować za ich pomocą teksturę i właściwości reologiczne. W produktach ciastkarskich, mięsnych, a także w majonezach β-glukany stosowane są jako zamiennik tłuszczu. Jednocześnie stanową w tych produktach istotny składnik prozdrowotny.

Beta-glukan zalecenia żywieniowe

Biorąc pod uwagę liczne badania Agencja Żywności i Leków zaleca spożywanie 3 gramów beta-glukanów dziennie łącznie z około 30-35 gramami błonnika. Przynosi to korzystny efekt żywieniowy oraz poprawia funkcjonowanie układu odpornościowego.  W związku z tym β-glukany są szczególnie polecane osobom starszym, osłabionym, osobom podczas leczenia lub po przebyciu ciężkich schorzeń, np. po operacjach lub nowotworach. A także dla osób słabo odżywionych i pracujących w ekstremalnych warunkach, np. osobom ciężko pracującym fizycznie oraz sportowcom. Ponadto beta-glukany pozytywnie wpływają na osoby narażone na promieniowanie radiacyjne, UV oraz pole elektromagnetyczne. Dzięki niskiemu indeksowi glikemicznemu polecane są one także w żywieniu osób z cukrzycą typu II.

Piśmiennictwo

  1. Gibiński M.: β-glukany owsa jako składnik żywności funkcjonalnej, Żywność. Nauka. Technologia. Jakość, 2008, 2(57), 15-29
  2. Jurczyńska E., Saczko J., Kulbacka J., Kawa-Rygelska J., Błażewicz J.: Beta-glukan, jako naturalny antykarcynogen, Pol. Merk. Lek., 2012, XXXIII, 196-217
  3. Krupińska P., Zgan M.: β-glukan – wybrane korzyści zdrowotne ze szczególnym uwzględnieniem jego wpływu na gospodarkę lipidową, Bromt. Chem. Toksykol., XLVI, 2013, 2, 162-170
  4. Lange E.: Produkty owsiane jako żywność funkcjonalna, Żywność. Nauka. Technologia. Jakość, 2010, 3(70), 7-24
  5. Tyburcy A., Miazek J.: Właściwości wybranych koncentratów β-glukanu jako potencjalnych składników przetworów mięsnych, Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych, 576, 2014, 185-193
  6. Zychnowska M., Onacik-Gur S., Kryger K.: Właściwości i możliwości wykorzystania zamienników tłuszczu dostępnych na rynku, Probl Hig Epidemiol, 2015, 96(1), 42-50

 

o Diana Chmielowiec

Zapisz się na nasz Newsletter

Twoje zdrowie i dobre, ciekawe życie jest dla Ciebie ważne? Dla nas też! Dlatego zapraszamy do naszego newslettera - śledź bieżące informacje o zdrowym jedzeniu, wypoczynku, zdrowiu i urodzie oraz ciekawych inspiracjach. Zapraszamy.

Newslettera wysyłamy nie częściej niż raz na 2 tygodnie.

Zapisuję się na Newsletter ZielonyBambus.pl (mogę się wypisać w dowolnej chwili)

FreshMail.pl